Helft dorpshuizen door faillissement bedreigd

Publicatiedatum: vrijdag 8 april 2022
De helft van de plattelandsdorpen dreigt zijn gemeenschapshuis kwijt te raken. Als gevolg van de coronamaatregelen zijn de dorpshuizen in financiële moeilijkheden geraakt. Uit een peiling blijkt dat vijftig procent vreest voor een faillissement.

Driekwart dorpshuizen in rode cijfers

De peiling is uitgevoerd door de Landelijke Vereniging van Kleine Kernen (LVKK). De LVKK is een samenwerkingsverband van ruim vierduizend dorps- en dorpshuisorganisaties in Nederland. Aan de enquête namen 566 dorps- en buurthuizen uit het hele land deel. Duidelijk wordt dat de coronamaatregelen bij bijna alle dorpshuizen een krater in de begroting hebben geslagen. In 2021 belandde driekwart van hen in de rode cijfers.

Dorpshuizen ook dupe van hoge gasprijs

De verliezen zijn gecompenseerd door een beroep op de reserves te doen. Middelen die waren bestemd voor onderhoud, renovatie en verduurzaming zijn ingezet om de tekorten in de exploitatietekort aan te zuiveren. Er is geen geld meer om het uitgestelde werk alsnog aan te pakken. Ook de hoge gasprijs speelt de dorpshuizen parten. De helft van de dorpshuizen gaat er vanuit binnen een jaar zo goed als failliet te zijn. De LVKK wijst erop dat het behoud van de centra van cruciaal belang is voor de leefbaarheid van de dorpen.

De financiële positie van dorps- en en buurthuizen is in de afgelopen twee jaar ernstig verslechterd. Door de opeenvolgende Corona-maatregelen hebben veel besturen ingeteerd op hun vermogen en noodzakelijke investeringen uitgesteld. Dit blijkt uit een onlangs gehouden enquête onder 850 dorpshuizen. Door deze ontwikkeling dreigen dorpshuizen hun belangrijke functie als sociale ontmoetingsplaats kwijt te raken.

Van de meer dan 500 respondenten geeft 73% aan in 2021 een verlies te hebben geleden. Van al deze gevallen blijkt dat 63% onder meer heeft opgelost door eigen reserves aan te spreken en 44% heeft onder meer gebruik gemaakt van steunregelingen. Door in te teren op de reserves wordt in 60% van de gevallen groot onderhoud en/of duurzame investeringen uitgesteld. Van de ondervraagde dorpshuizen geeft ruim 40% aan over een jaar al op het randje van een faillissement te balanceren.

Klaske Piebenga (bestuurssecretaris van de LVKK) over deze zorgwekkende cijfers: ”We ontvingen de laatste tijd al verontrustende signalen uit het veld. Helaas bevestigt dit onderzoek ons vermoeden over de kwetsbare positie van dorps- en gemeenschapshuizen. En dat in een maatschappelijk context van vereenzaming en verharding, waarin dorpshuizen een belangrijke rol spelen als sociale ontmoetingsplaats. Dorps- en buurthuizen vervullen een cruciale functie voor het in stand houden van het verenigingsleven en het stimuleren van vrijwilligerswerk.”

Het onderzoek toont aan dat dorpshuizen ruimhartig gecompenseerd moeten worden uit de beschikbare Corona-compensatiemaatregelen, zowel van Rijk als Provincies en gemeenten. Bovendien zal het helpen als overheden met aanvullende subsidiemaatregelen komen, met name ten behoeve van duurzaamheids-investeringen. De LVKK en de bij deze organisatie aangesloten provinciële koepelverenigingen zullen zich daar in de komende periode hard voor maken. 

Bron: Landelijke Vereniging voor Kleine Kernen

Helft dorpshuizen door faillissement bedreigd
Antonis & Partners is een onafhankelijk adviesbureau wat gespecialiseerd is in het begeleiden van beheerders en besturen van gemeenschapshuizen en culturele centra. Daarnaast heeft Antonis & Partners ruime ervaring bij het ondersteunen van gemeenten over het beheer van de gemeenschapshuizen en bij de opzet van multifunctionele accommodaties.